Түркістан облысы тұрғындарының назарына!
Өз арбауына түсіріп жүрген тіпті алаяқтық әрекетті кәсібіне айналдырған азаматтардың тағы ерекшеліктері жөнінде әңгімелемекпіз. Көбінесе алаяқтық қылмыскер қасақана зардап шеккен адамның құрбанның алдауына жол беріп, оның құрбан етпейтіні туралы ақпаратты біледі. Негізінде алаяқтық жасаған жеке тұлға немесе компания ақпараттық асимметрияның артықшылығын пайдаланады; ақпараттарды қарастыру мен растаудың ресурстық құны алаяқтықтың алдын-алуға толықтай қаражат құюға тосқауыл қою үшін жеткілікті болуы мүмкін. Екі штатта да, федералды үкіметте де алаяқтық үшін қылмыстық жауаптылыққа тартылатын заңдар бар, дегенмен алаяқтық әрекеттер әрдайым қылмыстық сот ісін жүргізбеуі мүмкін. Мемлекеттік айыптаушылар істі сотқа жіберу керек пе, жоқ па, соны шешуде маңызды шешімге ие, ал егер бұл тезірек және аз шығынға әкеліп соқтырса, бітімгершілікке келуі мүмкін. Егер алаяқтық ісі сотқа өтсе, қылмыскер сотталып, түрмеге жіберілуі мүмкін. Азаматтық істі қарауы мүмкін. Алаяқтық құрбандары қылмыскерден ақшаны өндіріп алу туралы талап қоя алады немесе ақшалай шығын болмаған жағдайда жәбірленушінің құқығын қалпына келтіру туралы сотқа жүгіне алады. Алаяқтық болғанын дәлелдеу қылмыскерден нақты әрекеттерді жасауды талап етеді. Біріншіден, қылмыскер маңызды факт ретінде жалған мәлімдеме ұсынуы керек. Екіншіден, қылмыскер бұл мәлімдеменің шындыққа жанаспайтынын білуі керек еді. Үшіншіден, қылмыскер жәбірленушіні алдауды көздеуі керек еді. Төртіншіден, жәбірленуші жалған мәлімдемеге сүйенгенін көрсету керек. Бесіншіден, қасақана жалған арыз бойынша әрекет ету нәтижесінде жәбірленушіге залал келтірілуі керек еді. Кәдімгі жеке ұрлаудың, иелік етудегі алаяқтықтың және сабан сатып алушылардың алдауының әртүрлі түрлері болып табылады . Алаяқтық сақтандыру саласында да орын алады. Сақтандыру талаптарын мұқият қарау сонша сағатты алуы мүмкін, сондықтан сақтандырушы талаптың мөлшерін ескере отырып, неғұрлым нақты қарауды қажет ететіндігін анықтай алады. Мұны біле отырып, жеке тұлға шығындар туралы болмашы шағым жасай алады. Сақтандырушы талапты аз мөлшерде қарастырғаннан кейін, төлемді төлеуге шешім қабылдауы мүмкін.
Қазақстан Республикасында ең көп кездесетін қылмыстар қатарына Меншікке қарсы қылмыстар жатады. Оның ішіндегі ең қауіптілерінің бірі тонау қылмысы болып табылады. Өйткені тонау қылмысы өзінің жасалу әдісімен, яғни ашық түрде жасалатындығымен ерекшеленеді. Тонау қылмысын курстық тақырып ретінде зерттеу барысында оның қылмыстық құрамын, саралану ерекшеліктерін, басқа меншікке қарсы қылмыстардан өзгешеліктерін, субьектісінің ерекшеліктерін толық түрде қарастыру қажет.
Бөтеннiң мүлкiн ашықтан-ашық ұрлауға бағытталған ниет, әрекет, егер ол толық жүзеге аспаса, тонауға оқталу болып табылады. Тонау қылмысы қасақана тiкелей ниетпен жасалынады және қылмыстық жауапкершiлiкке 14 жасқа толған, есi дұрыс адам тартылады. Әрбiр қылмыс құрамында оның объектiсiн, объективтiк, субъективтiк жақтарын, және субъектiнi бейнелейтiн белгiлерi мiндеттi түрде болады. Қылмыс құрамы ұғымы теорияда нақты қылмыстардың түсiнiгiнен, қылмыстың нақты құрамының жинақталған белгiлерi арқылы анықталады және өз бойында жалпылама барлық қылмыс құрамдарының белгiлерi мен элементтерiн сипаттап көрсетедi. Қылмыстық құқық теориясы әрбiр қылмыста болатын төрт түрлi мiндеттi элементтердi Қылмыстыңобъектiсiн қылмыстың объективтiк және субъективтiк жақтарын, субъектiсiн атап көрсетедi.
Нақты қылмыстың құрамы нақты қылмысқа тән белгiлердi көрсетедi. Кез келген қылмысты iс-әрекеттiң мәнiн ашу үшiн қылмыстың объектiсiн анықтаудың маңызы ерекше. Қылмыстық құқық теориясында, оқулықтарда қылмыс құрамының жалпы түсiнiктерi кеңiнен қолданылады. Осы белгiлерге орай кез келген қылмыстың құрамын осындай төрт түрлi түрлi элементтерге бөлiнедi. Осы элементтердiң әрқайсысы қылмыстың құрамдас бөлiгi болып табылады, сондықтан да осы элементтердiң бiреуiнiң жоқ болуы қылмыс құрамының мүлде және қылмыстық жауаптылыққа негiздiң де жоқ екендiгiн көрсетедi. Әрбiр iстелген қылмыс белгiлi бiр объектiге қол сұғумен қатар оған белгiлi бiр зиян келтiру қауiпiн туғызады. Қылмыстық заң нормасымен қорғалатын объектiге қылмыстың қолсұқпауы мүмкiн емес. Сондықтан да қылмысты қол сұғушылықтың объектiсiн дұрыс анықтаудың теориялық,
практикалық маңызы ерекше. Қылмыстың объектiсiн дұрыс анықтау ұқсас қылмыстарды бiр-бiрiнен, қылмысты қылмыс емес әрекеттерден ажыратуға жәрдемдеседi. Өйткенi қылмыстық-құқық қорғау объектiсiне әрқашан да өзiнiң мәнi мен дәрежесiне қарай ерекшеленген маңызды қоғамдық қатынастар жатады. Объектi маңызды болса соған сәйкес iстелген қылмыста қауiптi болып саналады, соған орай оны қылмыстық-құқылық қорғауда қатаң түрде жүзеге асырылады. Қылмыстық құқық бойынша қылмыстық объектiсi деп қылмысты қол сұғушылықтан қылмыстық заң бойынша қорғалатын қоғамдық қатынастарды айтамыз. Әрбiр iстелген қылмыс белгiлi бiр жағдайларда қоғамдық қатынастарға зиян келтiредi немесе зиян келтiру қаупiн туғызады. Сондықтан да қылмыстық құқық ғылымы қорғалатын қоғамдық қатынастарды барлық қылмыстардың жалпы объектiсi деп таниды.